Ginekologpsycholog

BLIŻEJ ZDROWIA I NATURY

Ginekologpsycholog Dziecko i psychologia,Uncategorized Jak rozmawiać z dzieckiem? – 4 poradniki o wychowaniu dzieci

Jak rozmawiać z dzieckiem? – 4 poradniki o wychowaniu dzieci


Wychowanie dzieci. Jak rozmawiać z dzieckiem. Poradniki

Choć bardzo się staram, nie jestem matką idealną. Nie wiem nawet, czy jestem wystarczająco dobrą matką. Dlatego ciągle czytam różne rzeczy, także poradniki o wychowaniu dzieci.

 

Moje 4 ulubione poradniki o wychowaniu dzieci to:

  1. „Jak mówić, żeby dzieci nas słuchały. Jak słuchać, żeby dzieci do nas mówiły” Adele Faber, Elaine Mazlish.
  2. „Rodzeństwo bez rywalizacji” Adele Faber, Elaine Mazlish.
  3. „Dziecko z bliska” Agnieszka Stein
  4. „Najszczęśliwsze dziecko w okolicy” Harvey Karp

(W książce Karpa akurat jest kilka fragmentów, z którymi się nie zgadzam, zwłaszcza dotyczących nagradzana dzieci).

Teraz po krótce przypomnę Wam, ale przede wszystkim sobie, co jest w porządku, a co nie w świetle tych poradników i dzisiejszych badań. Będą przykłady. Oczywiście z mego życia wzięte!.

 

„Jak mówić, żeby dzieci nas słuchały. Jak słuchać, żeby dzieci do nas mówiły.” Adele Faber, Elaine Mazlish

 

Jak mówić, żeby dzieci nas słucaber, Mazlish. Poradnikhały.

Jak pomagać dzieciom w radzeniu sobie z uczuciami?

Autorki opisują, co pomaga dzieciom w ich trudnych chwilach.

  • słuchanie uważne (w ciszy i skupieniu)
  • akceptację uczucia dziecka (ooo, mhm, aha)
  • określenie tych uczucia (Jesteś smutny, że koleżanka już poszła.)
  • zamienić pragnienia dziecka w fantazję (Ach, żeby te spodnie się same zaszyły!)

 

Twierdzą, że nie powinno się np.:

  • zaprzeczać uczuciom dzieci (Nie ma co płakać, po co się smucić.)
  • filozofować (No cóż, tak to w życiu bywa.)
  • radzić (Uważam, że powinieneś szybko wstać i jechać dalej.)
  • dopytywać się (Co się stało, dlaczego rozbiłeś kubek?)
  • wzbudzać żal (Ojej to potwornie straszne, popłaczę razem z Tobą.)
  • udawać psychologa (To problemy z Twoją siostrą są tego przyczyną.)

 

Zapytacie dlaczego? Ano, wyobraźcie sobie siebie scenki, kiedy jesteście smutni lub źli i, kiedy do Was tak ktoś mówi. Jak byście się wtedy poczuli? Czy Wam to pomaga? Być może zauważycie, że te słowa zwroty z drugiego akapitu wcale nie sprawiają, że czujecie się lepiej.

 

Jak zachęcać dzieci do współpracy?

Jeśli chcemy zachęcać dzieci do współpracy, to warto:

  • opisać aktualną sytuację/problem (Widzę, że klocki są porozrzucane, a Ty się nie bawisz.)
  • udzielić informacji (Warto włożyć klocki do pudełka, skoro skończyłeś zabawę.)
  • wydać proste polecenie (Sprzątamy.)
  • powiedzieć o swoich uczuciach (Nie lubię gdy jest brudno. Chciałabym, abyśmy wszyscy dbali o porządek.)

 

zamiast poprzez m.in. :

  • oskarżanie (Dlaczego zawsze to robisz.)
  • przezywanie (Ty bałaganiarzu.)
  • straszenie (Jeszcze raz to zrobisz, to zabiorę Ci klocki.)
  • rozkazy (Marsz do sprzątania.)
  • moralizowanie (Taki nieporządek doprowadzi do tego, że nigdy się nie skupisz na nauce.)
  • ostrzeżenia (Uważaj, spadniesz!)
  • porównywanie (Inne dzieci tego nie robią!)
  • postawy męczennika (Jaka ja jestem zmęczona tym wiecznym sprzątaniem.)
  • sarkazm (To ma być ładny obrazek? Dajmy go do muzeum.)

 

Zamiast kar

Autorki proponują:

  • wskazanie możliwości pomocy (Pomogłoby mi, gdybyś bawił się z nami tu w piaskownicy.)
  • wyrażenie ostrego sprzeciwu (Nie podoba mi się, co robisz. To marnowanie pieniędzy.)
  • powiedzenie o swoich oczekiwaniach (Kiedy daję Ci borówki na dwór, chcę żebyś je zjadł, a nie wysypywał do piasku.)
  • zaproponowanie wyboru, choć czasem trzeba przejąć inicjatywę (Możesz zjeść zupę i trochę kotleta albo całe drugie danie bez zupy.)
  • dać odczuć konsekwencje zachowania (Rozlałeś herbatę. Trzeba to wytrzeć.)

 

Chwalenie nie może być takie zwyczajne (Super!), ale powinno się składań z opisania tego, co się widzi i czuje (Narysowałeś niebieskiego kota. To ciekawe, zwłaszcza jego długi ogon. Lubię patrzeć na Twoje obrazki).

 

„Rodzeństwo bez rywalizacji”

 

W kolejnej książce, autorki rozprawiają się z różnymi trudnymi momentami między braćmi i siostrami.

 

W dość ostrym konflikcie

 

Autorki zalecają by:

  • zauważyć ich emocji i powiedzieć o tym (Widzę, że jesteście na siebie strasznie źli.)
  • określić punkt widzenia każdego (Więc Ty chcesz się bawić koparką, bo stała nieużywana przez nikogo, a Marcel, nie chcesz jej dać, bo jest Twoja.)
  • docenić wagę problemu (To trudna sprawa, 1 koparka na 2 chłopców.)’
  • pokazać swoją wiarę, że uda im się rozwiązać problem (Może uda Wam się coś wymyślić? Wierzę w to!)

Jednak w trudnych momentach czasem trzeba przypominać o zasadach, lub nawet rozdzielać dzieci.

 

I co ważne,

  • lepiej zająć się ofiarą (Ojej, uderzył Cię i boli Cię. Chodź, mama podmucha) niż prześladowcą.
  • i nie porównywać dzieci między sobą, ani wyróżniać, ani pogrążać. Wystarczy opisać to, co nie podoba nam się w zachowaniu danego dziecka.

„Dziecko z bliska” Agnieszka Stein

Poradnik wychowanie dziecko. Agnieszka Stein

Agnieszka Stein stworzyła bardzo ciekawą pozycję o dobrej, bliskiej relacji z dzieckiem.

 

Trudne momenty u  dzieci

Autorka zachęca, by w trudnych momentach dzieci:

  • odzwierciedlić ich uczucia (Musiało być Ci smutno.)
  • zaoferować pomoc (Mogę Ci pomóc?)
  • i zaoferować siebie (Chcesz mi jeszcze coś powiedzieć?)

 

i aby zrezygnować z:

  • oceniania (To głupi pomysł.)
  • krytykowania (Co za okropny bałagan).
  • doradzania (Uważam, że powinnaś przeprosić ciocię.)
  • uogólniania (Ty zawsze musisz się wywalić?)
  • wyśmiewania (Mała niezdara się wywróciła.)
  • opowiadania anegdot (Ja to w twoich wieku rysowałam piękne obrazki.)

 

Autorka zachęca, by zrezygnować z time outu, czyli odstawiania dziecka na bok, aż się uspokoi samo. Słynnego kąta, czy ławeczki. Aby wyciszyć się, potrzebujemy regulować swoje emocje w grupie. W odosobnieniu odczuwamy strach przed izolacją, a nie uczymy się kontroli emocji. Pani Agnieszka sugeruje, abyśmy z tym dzieckiem w emocjach pozostali i pomagali mu. Możemy mu pomóc poprzez np. przytulenie; będzie to rodzaj wsparcia, nie nagroda.

Pytanie „Dlaczego to zrobiłeś (coś, co nam się nie podoba)?” jest również trudne dla dziecka, wręcz atakujące. Dzieci mogę nie rozumieć swojego postępowania. Nikt nie lubi się tłumaczyć.

Podobnie jest z wymuszonymi przeprosinami, kiedy własne dziecko postąpiło niewłaściwie wobec drugiego. W takiej trudnej sytuacji rodzic może pokazać, co trzeba zrobić po nieprzyjemnej sytuacji:

  • przeprosić poszkodowane dziecko w imieniu swojego dziecka,
  • zadbać o poszkodowanego razem ze swoim dzieckiem.

 

„Najszczęśliwsze dziecko w okolicy” Harvey Karp

Wychowanie poradnik rodzicielstwo

 

 Jak budować pewność siebie u dziecka?

W swojej książce Harvey Karp zaleca, aby zrezygnować z:

  • niesprawiedliwych porównań (Popatrz, Twój brat ładnie je.)
  • nieuprzejmego odwracania uwagi (Och, zobacz, motylek, już nóżka nie boli.)
  • krzywdzących słów (Ty gapo, zawsze musisz się przewrócić.)
  • zapewnień, że wszystko będzie dobrze (Nie płacz, będzie dobrze.)

 

Proponuje zaś, aby poświęcać dzieciom uwagę:

  • poprzez odrobinę czasu (krótki kontakt z dzieckiem – dotyk,słowo, spojrzenie)
  • pochwałę (wyważoną, skierowaną na konkretne działanie, bez „ale” (Zjadłeś, ale czemu tak brudno.)
  • małe nagrody i znaczki na rączkę – tutaj powiem, że nie jestem zwolennikiem nagród.

 

Autor proponuje też, aby:

  • słuchać uważnie
  • prosić dziecko o pomoc
  • dawać wybór (adekwatny do wieku i sytuacji)

 

Moim hitem są różne „wygłupianki” i śmieszne scenki, np.:

  • zachowywanie się jak dziecko (Ja chce lizaka!!! daj mi swojego lizakaa.)
  • udawanie,że się czegoś nie widzi (Gdzie te skarpetki? Nie widzę ich, kiedy są na widoku.)
  • bycie niezdarą (przypadkowe upuszczanie zabawki)
  • bycie roztrzepanym (zakładanie buta na rękę)
  • udawanie, że się czegoś nie  pamięta (Co chcesz na śniadanko? Owsiankę! Ach, bułeczkę, tak?)
  • celowe niepoprawnym język i udawanie, że jest dobrze (Załóż kuty, zamiast buty)

Odpowiednia dawka humoru jest często świetnym lekarstwem.

Co jeszcze jest niewłaściwe w rozmowach z dziećmi?

  • groźby (Jeszcze raz tak zrobisz, zaraz pójdziemy do domu.)
  • zawstydzanie (Taki duży chłopiec, a nie umie się huśtać.)
  • ignorowanie
  • nawoływanie do rozsądku (Popatrz, przecież to tylko bajka, nie ma się czego bać.).

 

 

Porozumienie bez przemocy

 

Warto wspomnieć o NVC, czyli Non Violent Communication – Porozumieniu bez przemocy. Teoria ta została stworzona przez Marshalla Rosenbegra.

Cztery kroki komunikacji to

  1. obserwacja – opis bez oceniania (Widzę, że się nie ubierasz.)
  2. wyrażenie swoich emocji (Denerwuję się,)
  3. i potrzeb  (bo potrzebuję być na czas w pracy.)
  4. i prośby (realnej) –  (Mógłbyś ubrać buty i kurtkę?

 

 

Popatrzcie część zaleceń powtarza się w każdym poradniku. Coś w tym musi być!

Wiele „antyprzykładów” to gotowce z tego, jak my byliśmy wychowani. Pomyślisz sobie, że nic Ci się nie stało, a to wszystko słyszałeś. Jasne! Pamiętaj tylko o pladze zaburzeń depresyjnych, lękowych i innych psychicznych problemów, czy wszechobecnych nałogów. Oby życie naszych maluchów było jeszcze lepsze!

Za dużo informacji na raz? Spokojnie, nie musisz od razu zmieniać swojego życia o 180 stopni. Można wybrać jedną lub kilka rzeczy, nad którą chcecie popracować. I najważniejsze to ćwiczyć w spokojnych sytuacjach, bo w gorących momentach mamy tendencję do wracania do najbardziej znanych, więc i najłatwiejszych, zachowań.

A jeśli coś Was nurtuje, sięgnijcie po te książki. Jest tam dużo teorii. Autorzy zawsze tłumaczą, dlaczego konkretne zachowanie względem dziecka jest najlepsze.

A w następnym wpisie: co mnie naprawdę zainspirowało do napisania tego posta.

 

Bibliografia:

  1. „Jak mówić, żeby dzieci nas słuchały. Jak słuchać, żeby dzieci do nas mówiły” Adele Faber, Elaine Mazlish. Media Rodzina, 2001
  2. „Rodzeństwo bez rywalizacji” Adele Faber, Elaine Mazlish. Media Rodzina, 1996
  3. „Dziecko z bliska” Agnieszka Stein. Mamania 2014
  4. „Najszczęśliwsze dziecko w okolicy”. Harvey Karp. Mamania, 2015
  5. „Porozumienie bez przemocy. O języku życia” Marshall Rosenberg, Czarna Owca 2016

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *